Broyler büyütme dönemi, tavuğun hayatındaki özel bir dönemdir. 11 ila 24 günlük yaş arasında gerçekleşir. Bu iki hafta boyunca civcivler yalnızca büyümez; inanılmaz bir hızla kas yapar. Bu, vücutlarının güçlü göğüs eti ve genel kas kütlesi geliştirmeye odaklandığı dönemdir. Bunu en büyük büyüme atağı olarak düşünün. Bu pencerede yemlerini tam olarak doğru ayarlamak, hayatlarının geri kalanı için onları başarıya hazırlar. Buradaki doğru besleme, daha sağlıklı bir kuş ve ileride daha iyi et verimi sağlar.
Amino asitler, proteini oluşturan küçük yapı taşlarıdır. Protein ise kası oluşturur. Büyütme döneminde civcivin vücudu, çok hızlı kas inşa eden yoğun bir şantiyeye benzer. Bunu yapabilmek için doğru amino asit "tuğlalarının" tamamının sürekli ve doğru şekilde sağlanması gerekir. Tuğla çeşitlerinden biri bile eksik olsa, tüm inşaat süreci yavaşlar. İşte bu yüzden kanatlılar için doğru amino asit profili bu kadar önemlidir. Civcivin, enerjiyi boşa harcamadan verimli şekilde kas yapabilmesi için ihtiyaç duyduğu her şeye sahip olmasını sağlar.
Lizin, büyütme dönemindeki en önemli amino asittir. Diğerlerini dengelemek için referans noktası olarak kullanılır. En iyi büyüme için broyler rasyonunda yaklaşık %1,18 sindirilebilir lizin bulunmalıdır. Bu seviye, civcivin maksimum miktarda kas yapmasına yardımcı olur. Bir beslenme uzmanı olarak, lizin seviyesi bozuk olduğunda sürünün tüm büyüme potansiyelinin sınırlandığını bizzat gördüm. Yüksek saflıkta L-Lizin HCl %98,5 ürünler, ticari yemlerde bu tam hedefi tutturmak için hayati önem taşır.
Metiyonin bir diğer kritik amino asittir. Kükürtlü bir amino asit olup yalnızca protein yapımına değil, kuşun bağışıklık sisteminin güçlü kalmasına da yardımcı olur. Yem yaklaşık %0,51 sindirilebilir metiyonin içermelidir. Genellikle lizine oranına bakarız; bu oran yaklaşık %43 olmalıdır. Bu denge, protein sentezi sürecinin sorunsuz işlemesini sağlar. Güvenilir bir kaynak, örneğin DL-Metiyonin %99 kullanmak, yem üreticilerine bu kritik besin maddesinin civciv tarafından hem büyüme hem de sağlık amacıyla kullanılabilir olduğuna dair güven verir.
Treoninin iki önemli görevi vardır. Hem kas proteininin yapımına yardımcı olur hem de sağlıklı bir bağırsağın korunmasına katkı sağlar. Bağırsak zarı, koruyucu bir mukus tabakası oluşturmak için çok miktarda treonin kullanır. Bu, civcivlerin çok yem tükettiği ve sindirim sistemlerinin zorlanabildiği büyütme döneminde özellikle önemlidir. İdeal sindirilebilir treonin seviyesi yaklaşık %0,79, yani lizin seviyesinin yaklaşık %67'sidir. Kaliteli bir L-Treonin ürünü eklemek, kuşların yemlerini iyi değerlendirmesini sağlarken kas gelişimi için bu amino asitten yeterli miktarda artan kalmasını da garanti eder.
Lizin, metiyonin ve treonin ilk üç sırada yer alsa da valin ve arginin gibi diğer amino asitler de çok önemlidir. Valin, kuş büyüdükçe daha kritik hale gelir; kas gelişimine ve enerjiye yardımcı olur. Arginin, büyüme ve bağışıklık sisteminin desteklenmesi için kilit öneme sahiptir. Doğru yem formülasyonu bunları ve diğer amino asit yem katkı maddelerini dengeler. Amaç, hiçbir amino asidin tükenmediği eksiksiz bir profil sunmaktır; aksi halde büyüme süreci durur. Her birinin civcivin hızlı gelişiminde oynayacağı belirli bir rol vardır.
İşleri kolaylaştırmak için beslenme uzmanları, amino asitlerin lizine göre ideal dengesini gösteren bir matris, yani bir tablo kullanır. Bu, tüm "yapı taşlarının" hızlı kas gelişimi için doğru oranlarda sağlanmasını garanti eder.
| Amino Asit | Rasyon Yüzdesi | Lizine Oranı |
|---|---|---|
| Lizin | 1.18 | 100 |
| Metiyonin + Sistein | 0.92 | 78 |
| Metiyonin | 0.51 | 43 |
| Treonin | 0.79 | 67 |
| Valin | 0.91 | 77 |
| Arginin | 1.27 | 108 |
| Triptofan | 0.19 | 16 |
Bu tablo, broyler büyütme matrisinin özünü oluşturur. Buna uymak, kuşların genetik potansiyelini en üst düzeye çıkarmaya yardımcı olur. Ayrıca Yem Mayası gibi hammaddeler de genel rasyona değerli proteinler ve besin maddeleri katabilir.
İdeal amino asit matrisi sabit değildir. Onu değiştirebilecek iki büyük etken vardır: enerji ve genetik. Yemdeki enerji seviyesini değiştirirseniz, oranı doğru tutmak için amino asit seviyelerini de ayarlamanız gerekir. Daha fazla enerji, büyümeyi desteklemek için daha fazla amino asit gerektirir. Ayrıca modern tavuklar, her zamankinden daha hızlı ve daha verimli büyüyecek şekilde yetiştiriliyor. Bu genetik ilerlemeler, daha büyük kaslarını oluşturmak için amino asit taleplerinin daha yüksek olduğu anlamına gelir. Bu yüzden yem formülasyonları, yetiştirilen tavukların özel ihtiyaçlarına uyacak şekilde düzenli olarak güncellenmelidir; bu protein kaynaklarına örnek olarak Soya Küspesi.
Tavuğun çevresi de beslenme ihtiyaçlarını etkiler. Sıcak havalarda tavuklar daha az yem tüketme eğilimindedir. Ancak sıcaklık stresiyle baş etmelerine yardımcı olmak için arginin gibi belirli amino asitlere olan ihtiyaçları aslında artabilir. Sık paylaştığım bir uzman ipucu, yaz aylarında arginin-lizin oranını hafifçe artırmaktır. Benzer şekilde, kuşlar bir sağlık sorunuyla karşı karşıyaysa bağışıklık sistemleri daha fazla amino asit tüketir. Bu da büyüme için daha azının kalması anlamına gelir. Doğru Çin yem katkı maddelerini sunmak, bu stresli dönemlerde onlara destek olabilir.
Broyler büyütme matrisi, yalnızca eklediğiniz amino asitler yüksek kaliteli olduğunda işe yarar. Saf, sentetik amino asitler, önce sindirilmeleri gereken diğer yem hammaddelerine bağlı amino asitlerin aksine, tavuğun kullanımı için %100 mevcuttur. Bu saflık ve tutarlılık hayati önem taşır. Bir ürün kullandığınızda, kuşun etikette belirtilen tam miktarı aldığından emin olmanız gerekir. Bu yüzden, etkili ve güvenilir kanatlı yemi hazırlamak için Analiz Sertifikası (COA) sağlayan güvenilir bir tedarikçiyle çalışmak çok önemlidir. Ayrıca Allisin gibi ürünler de genel sağlığı destekleyebilir.
Broyler büyütme dönemi için en önemli amino asit hangisidir? Lizin, en önemli, yani "ilk sınırlayıcı" amino asit olarak kabul edilir. Yemdeki diğer tüm amino asitleri dengelemek için referans ölçüt olarak kullanılır.
11-24. gün dönemi neden bu kadar önemlidir? Bu dönem, broyler civcivlerin en hızlı kas büyümesini yaşadığı dönemdir. Bu 14 gün boyunca doğru besleme, kuşun nihai ağırlığı ve et verimi üzerinde büyük bir etkiye sahiptir.
Sıcak hava yem gereksinimlerini değiştirir mi? Evet. Sıcak havalarda tavuklar genellikle daha az yem tüketir, bu nedenle yemin besin maddeleri açısından daha yoğun olması gerekebilir. Arginin gibi belirli amino asitlere olan ihtiyaç da kuşların sıcaklık stresiyle baş etmesine yardımcı olmak için artabilir.
Amino asit karışımı yanlış olursa ne olur? Yanlış amino asit karışımı, zayıf büyümeye, daha düşük göğüs eti verimine ve daha yüksek yem dönüşüm oranına yol açar; bu da kuşu yetiştirmenin daha pahalıya gelmesi anlamına gelir. Ayrıca sağlık sorunlarına da yol açabilir.
